27 oktober 2015 – brandnetel

Het is volop herfst en op de tuin is er niet zo veel werk op dit moment. Wat bladeren harken, wat opruimen. Volgende week staat de maan weer gunstig voor het oogsten van wortels, dus daar wacht ik nog even mee.

Wel deze week geoogst zijn de brandnetels. Het enige kruid dat ik nooit hoef te zaaien of planten! Komt helemaal spontaan op de rand van het bosje en op andere onbeheerde plaatsen. Brandnetel houdt wel van een beetje chaos. Omgewoelde, verwaarloosde plekken, daar voelt hij zich thuis. Als je tuin maar groot genoeg is, zijn zulke plekken altijd voorhanden.
Brandnetel pluk ik het liefst in het voorjaar, als de eerste nieuwe blaadjes boven de grond komen. De bovenste vier blaadjes, fris jong en ongeschonden, zijn het sterkste. Ik pluk ze altijd de hele maand april door. Toch is de brandnetelzalf, die ik in april gemaakt heb, nu al bijna op. Daarom heb ik ze nu ook in oktober geoogst. Dan verschijnen er op veel plekken opnieuw van die frisse, jonge gave blaadjes. De oude planten staan er nu ook nog, vol met zaad en met veel aangevreten blaadjes. Brandnetel is een belangrijke voedselplant voor veel insecten, vooral rupsen, en dat zie je goed aan het eind van de zomer. Die oude planten kan ik niet meer gebruiken. In feite heb ik ze de hele zomer, net als iedereen, vooral gezien als onkruid. Ik trek ze ook vaak met wortel en al uit, als ze me in de weg zitten. Daarbij ben ik niet zachtzinnig. Ik hoef niet bang te zijn dat ik niet genoeg brandnetels overhoud: ik weet donders goed dat de brandnetel altijd sterker zal zijn dan ik.
In oktober verschijnen er vaak weer jonge toppen, die dus geplukt kunnen worden. Ook vers te gebruiken als groente (tip van de week: brandnetelsoep bouwt je weerstand op). Ik had ook nog her en der wat kleine brandnetel laten staan. Dit is een andere soort brandnetel. Urtica urens is veel kleiner dan de bekendere Urtica dioïca, en prikt veel harder. Kleine brandnetel kom je vooral in de zomer tegen en kan ook de hele zomer geoogst worden. Dat er zaad in zit is in dit geval niet erg. Kleine brandnetel heeft overal brandharen zitten: bovenop het blad, onder op het blad, op alle stengels… Hij werkt dan ook nog sterker dan de grote brandnetel, zelfs sterker dan de jonge toppen in april. Ze vormen een mooie aanvulling op de oktobertoppen in de brandnetelzalf. Die zalf staat inmiddels in een grote au-bain-marie pan te trekken. Ik heb geprobeerd daar een foto van te maken, maar dat ziet er echt niet uit!

Brandnetelzalf in wording

Brandnetelzalf in wording

Delen:Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+Email this to someone